Ja çka thotë formulari për regjistrimin e deputetëve të rinj

Deputetët e koalicionit opozitar planifikojnë që në Formularin e Regjistrimit në Kuvend ta shënojnë të gjithë të njëjtën përkatësi politike. Por, a mund t’iu ndihmojë kjo që të njihen si një Grup Parlamentar? Cilët janë precedentët tjerë?

Lajme

07/07/2014 19:59

Isa Mustafa, Ramush Haradinaj dhe Fatmir Limaj, bashkë me të gjithë deputetët e subjekteve të tyre politike, planifikojnë që ta shënojnë të njëjtën përkatësi politike, kur do t’i plotësojnë formularët e regjistrimit në Kuvendin e Kosovës.

Burime të Politiko.net brenda bllokut opozitar kanë pohuar se lidhur me këtë çështje ata kanë diskutuar tri opsione: të regjistrohen si LDK-AAK-NISMA, si Kthimi i Shpresës, ose si LDK.

“Varësisht si na rekomandojnë ekspertët tonë ligjorë, ashtu do të veprojmë. Opsioni i fundit mbetet që të shënohemi si LDK”, ka thënë ky burim.

Duke qenë se akronimet e reja, të krijuara pas zgjedhjeve, nuk ndodhen në dokumentacionin e KQZ-së për certifikimin e zgjedhjeve dhe mandateve të deputetëve, duket se opsioni i fundit, pra që të gjithë të shënohen si LDK, mund të dalë si opsion i parë.

Kështu, blloku opozitar synon ta krijojë grupin e përbashkët parlamentar para mbajtjes së seancës konstituive të Kuvendit, në tentim që t’i takojë e drejta për propozimin e kryeparlamentarit, post ky që me marrëveshje të tri partive i është rezervuar Isa Mustafës.

Por, a mund t’u ndihmojë ky plan me formularët? Cila është përmbajtja, rëndësia dhe precedenti i tyre?

Në Formularin e Regjistrimit të Kuvendit të Kosovës, një kopje të të cilit e sjell Politiko.net, fushat që duhet të plotësohen kanë të bëjnë me të dhënat personale.

Deputeti do ta shënojë aty: Emrin, Mbiemrin, Datën e lindjes, Vendin e lindjes, Anëtarin e familjes, Adresën e përhershme, Adresën prezente, Grupin e gjakut, Alergjitë eventuale, Telefonin, E-mailin. Në fund, ekziston edhe fusha e cila duhet të plotësohet dhe quhet: Përkatësia Politike.

Në fushën: Përkatësia Politike (pra,nuk quhet Grupi Parlamentar), deputetët e koalicionit opozitar mendojnë ta “regjistrojnë” Grupin e tyre Parlamentar.

Mbushja e këtij formulari konsiderohet si një proces i regjistrimit teknik individual i deputetit, një lloj “kontrate e punës”, që nevojitet për çështje të brendshme të administratës së Kuvendit. Deri më sot ky formular nuk ka nënkuptuar themelimin e Grupit Parlamentar dhe në asnjë rast nuk është përdorur si dokument që ka dëshmuar për diçka të tillë.

Ka edhe precedent lidhur me këtë çështje.

Deputeti Xhevdet Neziraj, kur ka plotësuar këtë formular, në legjislaturën e kaluar, në fushën e Përkatësisë Politike ka shënuar: IRDK. Mirëpo, ai ka qenë pjesë e Grupit Parlamentar të AAK-së. Edhe në ueb faqen e Kuvendit, në kategorinë e deputetëve, shihet ky fakt për të.

Deputetja Alma Lama, në legjislaturën e kaluar, është shënuar si Vetëvendosje në këtë formular, mirëpo kur ka ndërruar Grupin Parlamentar dhe i është bashkuar LDK-së, ajo nuk e ka ndërruar edhe formularin. Ai i ka mbetur ashtu siç e ka mbushur në fillim: Vetëvendosje. Kështu i ka mbetur edhe në ueb faqen e Kuvendit, në kategorinë e deputetëve.

Sidoqoftë, sipas interpretimeve të koalicionit opozitar, plotësimi i këtij formulari do të jetë argument që shkon në favor të tyre.

Komisioni parlamentar që do të formohet për verifikimin e mandateve të deputetëve, në seancën konstituive do ta marrë për bazë materialin zgjedhor të certifikuar nga KQZ dhe dokumentacionin e regjistrimit të deputetëve.

Komisionit nuk do t’i përputhen të dhënat, kur të krahasohen këto dy dokumentacione.

Për shembull, Isa Mustafa në dokumentacionin e KQZ-së do të figurojë si LDK, ndërsa në dokumentacionin e regjistrimit të deputetëve të Kuvendit si Kthimi i Shpresës. Ose, Ramush Haradinaj në KQZ do të figurojë si AAK, ndërsa në dokumentacionin e regjistrimit të deputetëve të Kuvendit si LDK.

Këtu mund të nisë kriza e parë, në rast se ajo nuk shfaqet qysh në mbledhjen përgatitore të seancës konstituive, ku caktohet rendi i ditës.

Precedenti i Grupit Parlamentar 6 +

Procedurë për regjistrim të Grupit Parlamentar nuk ekziston. Ai mund të formohet dhe të deklarohet me njoftimin me shkrim për kryetarin e Kuvendit (por, kryetari ende nuk është zgjedhur).

Ky është një tjetër skenar i koalicionit opozitar dhe për këtë ai planifikon ta përdorë një precedent që ka ndodhur në legjislativin e mandatit të kaluar: Grupi Parlamentar 6 +.

Politiko.net ka mundur të verifikojë këtë kronologji:

– Më 7 shkurt të vitit 2011, KQZ ka certifikuar zgjedhjet parlamentare.

– Më 9 shkurt të vitit 2011, Mahir Yagcilar ka deponuar në Kryesinë e Kuvendit njoftimin me shkrim për krijimin e Grupit Parlamentar 6+.

– Më 10 shkurt, në mbledhjen përgatitore të seancës konstituive, të cilën e ka thirrur Jakup Krasniqi si kryeparlamentar i legjislaturës së kaluar, për ta caktuar rendin e ditës bashkë me Kryesinë e vjetër të Kuvendit dhe përfaqësuesit e partive politike që kanë marrë pjesë në zgjedhje, është folur për njoftimin e krijimit të Grupit Parlamentar 6 +.

Politiko.net ka mësuar se në mbledhjen përgatitore për seancën konstituive, Jakup Krasniqi i ka deklaruar 7 grupe parlamentare: 6 që janë konsideruar të formuara sipas rezultateve zgjedhore, dhe 1 që është krijuar ndërkohë: Grupi Parlamentar 6 +.

Ky është precedenti që thuhet se do ta shfrytëzojë koalicioni opozitar LDK-AAK-Nisma për të “dëshmuar” se një grup parlamentar është njohur para se të mbahet seanca konstituive e Kuvendit.

Shpjegimi që jepet është se Grupi Parlamentar 6 +, që është grup parlamentar i komunitetit pakicë, ka bërë këtë njoftim paraprak, në mënyrë që gjatë seancës konstituive ta zgjedhë anëtarin e Kryesisë së Kuvendit, i cili i takon me Kushtetutë.

Komuniteti pakicë: boshnjak, turk, goran, rom, ashkali, secili veç e veç, merr gjatë zgjedhjeve nga 3, 2 ose 1 ulëse dhe e kanë të pamundur që në Kuvend të hyjnë si grup i formuar parlamentar drejtpërdrejt nga zgjedhjet, meqë për këtë vlen kushti i 5 përqindëshit, ose 6 e më shumë deputetë.

Dallimi është se në këtë rast Grupi 6 + është krijuar si i ri, ndërsa grupet tjera kanë dalë nga zgjedhjet.

Sidoqoftë, nga transkripti i Mbledhjes Plenare Konstituive të Kuvendit të Republikës së Kosovës, të mbajtur më 21 shkurt 2011, të cilin Politiko.net e ka publikuar dhe mund ta lexoni duke klikuar KËTU, del se Komisioni i përkohshëm për verifikimin e mandateve të deputetëve, në vendimin e tij, përmend renditjen e partive/koalicioneve sipas dokumentacionit zgjedhor të KQZ-së. Aty nuk përmendet Grupi Parlamentar 6 +, por renditen veç e veç partitë e minoriteteve që e përbëjnë Grupin 6+.

Po ashtu, kryesuesja fton “përfaqësuesin e deputetëve të minoriteteve” për ta propozuar nënkryetarin e tyre për Kuvendin, e jo “përfaqësuesin e Grupit Parlamentar”, siç bën me PDK-në, LDK-në dhe Vetëvendosjen.

 

Precedenti i AAK-së, Jakup Krasniqit dhe Visar Ymerit

Më 22 korrik të vitit 2013, AAK kishte kërkuar në Kryesinë e Kuvendit që ta ketë postin e nënkryetarit të Kuvendit, pasi me ikjet nga Vetëvendosje, AAK ishte shndërruar në grupin e tretë më të madh parlamentar, pas rrudhjes së Vetëvendosjes.

Nga transkripti i mbledhjes së Kryesisë së Kuvendit, shihet që Kryesia nuk e kishte miratuar këtë kërkesë, duke konsideruar se lëvizjet nëpër grupe parlamentare në Kuvend nuk shërbejnë si bazë për ndarjen e posteve në Kuvend.

Pastaj, AAK i kishte kërkuar Gjykatës Kushtetueses ta interpretojë ligjshmërinë e vendimit të Kryesisë së Kuvendit, por Kushtetuesja kishte vendosur ta shpallë të papranueshme kërkesën e AAK-së.

Pjesë e transkriptit:

Jakup Krasniqi:

Çështjen e kemi shpjeguar në një rast, grupet parlamentare që formohen në fillim të legjislaturës, formohen mbi bazën e votave që i kanë pasur në zgjedhje dhe atëherë bëhet zgjedhja e organeve.

Lëvizjet që mund të bëhen më vonë, nuk mund ta ndryshojnë vullnetin e qytetarëve, realisht. Se mund, për shembull, Grupi Parlamentar i Lidhjes Demokratike të Kosovës i ka 27 deputetë dhe ndahen në dy grupe, atëherë duhet t’i kenë dy anëtarë të Kryesisë. Ose, edhe për PDK i bie ashtu. Pra, nuk ia humb numrin që i është përcaktuar në fillim të legjislaturës.

Do të thotë, janë zgjedhur nënkryetarët në fillim me votat e deputetëve të Kuvendit, mbi bazën e fuqisë me të cilën kanë dalë nga zgjedhjet. Do të thotë, unë interpretim tjetër nuk di këtu.

Visar Ymeri:

Ne konsiderojmë se kjo kërkesë është e pabazuar. Konsiderojmë se krejt fryma që është ndërtuar, edhe kushtetutshmëria në vend karshi kësaj çështje konkrete, është se forca politike e subjektit matet me votat e qytetarëve e jo domosdoshmërisht me ndryshimin e numrit të deputetëve brenda Kuvendit të Kosovës.

Kjo mënyrë e ndërtimit të institucioneve e ka edhe logjikën demokratike për shkak se qytetarët me votën e tyre na tregojnë fuqinë politike dhe në kushtet kur një deputet mund ta ndryshojë mendjen në gjysmë të mandatit, dhe në anën tjetër është si frymë për normalitetin brenda një institucioni për shkak të mundësisë që askush s’e përjashton kurrë të lëvizjeve të deputetëve prej një subjekti apo të daljes së deputetëve si të pavarur.

Precedentë ka në të gjitha anët, e po ashtu ka edhe qëndrime të ngurta të PDK-së dhe koalicionit opozitar se atyre u takon e drejta e propozimit të kryeparlamentarit.

Nëse deri në seancën konstituive të Kuvendit nuk ndodh ndonjë zhvillim tjetër politik, që e ndryshon skenarin aktual, atëherë ka gjasë që Gjykata Kushtetuese të tregojë se kujt i takon e drejta për kryeparlamentarin. Dhe, pyetja të cilës duhet t’i përgjigjet është: Si definohet Grupi Parlamentar?

Në interpretimin e fundit të Gjykatës Kushtetuese lidhur me çështjen e mandatarit për formimin e Qeverisë, është konstatuar se “shumica parlamentare” konsiderohet ajo që ka dalë nga zgjedhjet, e jo ajo që është krijuar pastaj me koalicione.

Por, a vlen kjo edhe për rastin e propozuesit të kryeparlamentarin?

Derisa të përgjigjet Kushtetuesja, nëse çështja shkon në tavolinën e saj, të dyja kampet do të vazhdojnë të thonë se Kushtetuta dhe Rregullorja e Kuvendit janë “shumë të qarta”, ndërsa kaosi do të rritet. 

 

http:// http://politiko.net/formulari-dhe-precedentet-per-kryeparlamentarin/