Java e nivelit të lartë e Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së, e cila mbledh çdo vit krerët e shteteve dhe qeverive dhe ministrat e jashtëm të OKB-së me 193 anëtarë në selinë e saj në Nju Jork për t’u konsultuar mbi çështjet globale, do të mbahet këtë vit nga 22 deri më 28 shtator.

Ministri i Jashtëm i Bangladeshit, Khalilur Rahman, do të kryesojë Asamblenë e 81-të të Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara, e cila do të hapet për herë të fundit nga Sekretari i Përgjithshëm i OKB-së, Antonio Guterres.

Në përputhje me një traditë që daton që nga viti 1955, Brazili do të mbajë përsëri fjalimin e parë pas presidentëve, shkuan Anadollu Agency.

Pas Brazilit, do të flasë kombi pritës, SHBA-ja.

Duke përfaqësuar Turqinë në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së, Presidenti Rexhep Tajip Erdoan do të mbajë fjalimin e tij të katërt në ditën e parë.

Presidenti Erdoğan do t’i drejtohet Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së për herë të 16-të.

Tema kryesore është “Rivendosja e besimit”.

Në Asamblenë e Përgjithshme të këtij viti, me temë “Rindërtimi i Besimit, Menaxhimi i Transformimit: Një OKB që Jep Rezultate për të Gjithë”, pritet të marrin pjesë më shumë se 150 krerë shtetesh dhe qeverish, si dhe shumë nënkryetarë, zëvendëskryeministra, ministra dhe zyrtarë të tjerë të lartë qeveritarë.

Brenda temës kryesore, përshtatja e OKB-së me kushtet aktuale globale dhe forcimi i sistemit shumëpalësh del si një nga pikat e rëndësishme të rendit të ditës.

Përballë konkurrencës gjeopolitike në rritje, luftërave të vazhdueshme, pabarazive ekonomike dhe krizave globale, parashikohet që efektiviteti i institucioneve ndërkombëtare, rivendosja e besimit midis shteteve anëtare dhe aftësia e OKB-së për t’iu përgjigjur më efektivisht problemeve globale do të jenë tema kryesore në fjalimet e udhëheqësve dhe kontaktet dypalëshe.

Udhëheqësit pritet gjithashtu të trajtojnë një sërë temash në axhendën e tyre kryesore, duke përfshirë ndryshimet klimatike, Objektivat e Zhvillimit të Qëndrueshëm, financimin e zhvillimit, inteligjencën artificiale dhe transformimin teknologjik, shëndetin global dhe përgatitjen për pandemi, çarmatimin bërthamor dhe sigurinë ndërkombëtare.

Brenda këtij kuadri, është planifikuar të organizohen takime të ndryshme të nivelit të lartë mbi veprimin klimatik dhe tranzicionin e drejtë, çarmatimin bërthamor, 40-vjetorin e Deklaratës mbi të Drejtën për Zhvillim, kërcënimet që paraqet rritja e nivelit të detit dhe forcimi i kapacitetit të përgatitjes dhe reagimit ndaj pandemive të ardhshme, si dhe luftimi i racizmit, diskriminimit racor, ksenofobisë dhe intolerancës së lidhur me të.

Nga ana tjetër, udhëheqësit pritet të trajtojnë konfliktet, krizat dhe mosmarrëveshjet e vazhdueshme në pjesë të ndryshme të botës, si në fjalimet e tyre në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së, ashtu edhe në takimet dypalëshe dhe shumëpalëshe.

Në këtë kontekst, ndërsa gjenocidi i vazhdueshëm në Gaza pritet të jetë një pikë kryesore e axhendës për shumë udhëheqës, priten diskutime edhe mbi një gamë të gjerë zhvillimesh të tjera, duke përfshirë sulmet ndaj Iranit dhe lirinë e lundrimit në Ngushticën e Hormuzit, luftën Rusi-Ukrainë, çështjen e Qipros, konfliktet dhe përkeqësimin e situatës humanitare në Sudan, krizën humanitare në Mianmar dhe krizën e sigurisë në Haiti.

Një çështje tjetër e rëndësishme që po del në pah në kuadër të Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së është nëse do të zbatohet urdhri i arrestit të vitit 2024 i Gjykatës Ndërkombëtare Penale (GJNP) kundër kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu.

Kryebashkiaku i Nju Jorkut, Zohran Mamdani, deklaroi se Netanyahu duhet të arrestohet sipas vendimit të GJND-së dhe se ata do të veprojnë brenda kompetencave të dhëna nga ligjet e qytetit, por theksoi se ata nuk kishin autoritet të pavarur ligjor për të bërë arrestimin dhe se qeveria federale duhet të ndërmarrë këtë hap.

Nga ana tjetër, ndërsa qeveria amerikane tregoi se Netanyahu “nuk do të arrestohet në asnjë rrethanë”, ajo e hodhi poshtë përsëri kërkesën për vizë të Presidentit Palestinez Mahmoud Abbas dhe zyrtarëve të tjerë palestinezë që pritej të flisnin në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së.

Kjo do të jetë Asambleja e fundit e Përgjithshme e Guterres.

Asambleja e Përgjithshme është gjithashtu me rëndësi të veçantë për Sekretarin e Përgjithshëm të OKB-së, Antonio Guterres, mandati i të cilit përfundon në fund të vitit, dhe për kandidatët e rinj.

Guterres, mandati i të cilit përfundon më 31 dhjetor 2026, pritet të mbajë një mesazh në fjalimin e tij të fundit në Asamblenë e Përgjithshme, duke theksuar nevojën për të forcuar bashkëpunimin shumëpalësh përballë krizave të shumta dhe ndryshimit të ekuilibrave globale me të cilat përballet sistemi ndërkombëtar. Ai pritet gjithashtu të nxjerrë në pah angazhimin ndaj parimeve themelore të Kartës së OKB-së dhe rëndësinë e dialogut në zgjidhjen e konflikteve.

Ndërsa procesi i përzgjedhjes për Sekretarin e Përgjithshëm të ardhshëm të OKB-së vazhdon, Sekretari i ri i Përgjithshëm parashikohet të marrë detyrën më 1 janar 2027.

Kontaktet diplomatike që do të zhvillohen në kuadër të Asamblesë së Përgjithshme pritet të jenë gjithashtu të rëndësishme në kontekstin e zgjedhjes së sekretarit të ri të përgjithshëm. /Lajmi.net/