Trump, Putin dhe Xi në një tryezë: A po përgatitet një marrëveshje që mund ta ndryshojë botën?

Takimi i paralajmëruar për 19 nëntor në Shenzhen të Kinës, ndërmjet presidentit amerikan Donald Trump, presidentit rus Vladimir Putin dhe presidentit kinez Xi Jinping, pritet të jetë një prej takimeve më të rëndësishme diplomatike të viteve të fundit. Për herë të parë në historinë moderne, udhëheqësit e tri fuqive kryesore bërthamore do të ulen në…

Bota

18/11/2026 20:46

Takimi i paralajmëruar për 19 nëntor në Shenzhen të Kinës, ndërmjet presidentit amerikan Donald Trump, presidentit rus Vladimir Putin dhe presidentit kinez Xi Jinping, pritet të jetë një prej takimeve më të rëndësishme diplomatike të viteve të fundit.

Për herë të parë në historinë moderne, udhëheqësit e tri fuqive kryesore bërthamore do të ulen në një format të drejtpërdrejtë dhe formal trepalësh, në një kohë kur marrëdhëniet ndërkombëtare karakterizohen nga luftëra, rivalitet ekonomik, tensione ushtarake dhe dobësim i mekanizmave tradicionalë të sigurisë, transmeton lajmi.net.

Takimi do të zhvillohet në margjinat e Samitit të 33-të të Liderëve të Bashkëpunimit Ekonomik Azi-Paqësor (APEC), i cili mbahet më 18 dhe 19 nëntor në Shenzhen. Pritës është presidenti kinez Xi Jinping, ndërsa Kremlini dhe Shtëpia e Bardhë kanë konfirmuar pjesëmarrjen e tre liderëve në takimin e përbashkët.

Rëndësia e këtij takimi nuk qëndron vetëm te pjesëmarrja e tre presidentëve, por edhe te temat që mund të trajtohen dhe pasojat që një mirëkuptim eventual ndërmjet Uashingtonit, Moskës dhe Pekinit mund të ketë për pjesën tjetër të botës.

Takimi zhvillohet në një periudhë kur Shtetet e Bashkuara po përpiqen të menaxhojnë njëkohësisht rivalitetin me Kinën, luftën me Iranin dhe marrëdhëniet me Rusinë, ndërsa Moska kërkon të forcojë pozicionin e saj ndërkombëtar dhe Pekini synon të zgjerojë ndikimin ekonomik e diplomatik.

Të mërkurën, më 18 nëntor, tre liderët janë takuar shkurtimisht gjatë ceremonisë mirëseardhëse të APEC-ut. Trump dhe Putin kanë shtrënguar duart në praninë e Xi Jinpingut, ndërsa janë fotografuar së bashku me liderët e tjerë pjesëmarrës. Ky ishte kontakti i parë fizik mes Trumpit dhe Putinit që nga takimi i tyre në Alaskë, në gusht të vitit 2025.

Armët bërthamore: Çështja më konkrete në agjendën amerikane

Një prej temave kryesore që Donald Trump synon të vendosë në tryezën e diskutimeve është kontrolli dhe reduktimi i armëve bërthamore. Kjo çështje ka marrë rëndësi të veçantë pas përfundimit të traktatit New START, më 5 shkurt 2026, marrëveshja e fundit ligjërisht detyruese që kufizonte arsenalet strategjike bërthamore të Shteteve të Bashkuara dhe Rusisë.

Me skadimin e kësaj marrëveshjeje, dy fuqitë më të mëdha bërthamore nuk kanë më kufizime të përbashkëta ligjore për numrin e armëve strategjike të dislokuara, duke krijuar një boshllëk të rëndësishëm në arkitekturën ndërkombëtare të kontrollit të armëve.

Trump ka shprehur interesimin për një marrëveshje të re, e cila do të përfshinte jo vetëm Uashingtonin dhe Moskën, por edhe Pekinin. Administrata amerikane argumenton se çdo marrëveshje e ardhshme për kontrollin e armëve bërthamore duhet ta marrë parasysh rritjen e arsenalit kinez.

Zëdhënësja e Shtëpisë së Bardhë, Olivia Wales, ka bërë të ditur se Trump synon të diskutojë reduktimin e armëve bërthamore në nivel global, duke e cilësuar përhapjen e tyre si një rrezik të madh.

Megjithatë, Pekini ka treguar pak gatishmëri për t’u përfshirë në negociata të tilla. Qëndrimi tradicional kinez është se Shtetet e Bashkuara dhe Rusia, të cilat zotërojnë arsenalet më të mëdha bërthamore, duhet të ndërmarrin fillimisht hapa për reduktimin e tyre.

Kina gjithashtu kundërshton trajtimin e arsenalit të saj sipas të njëjtave kufizime si ato të dy fuqive të tjera, duke argumentuar se ekziston një dallim i konsiderueshëm në madhësinë e rezervave bërthamore.

Sipas vlerësimeve të Pentagonit të raportuara nga mediat amerikane, Kina zotëron mbi 600 koka bërthamore, ndërsa Shtetet e Bashkuara dhe Rusia kanë secila mbi 5.000.

Kjo diferencë e bën të vështirë arritjen e një marrëveshjeje të barabartë në kuptimin tradicional të kontrollit të armëve. Prandaj, takimi në Shenzhen mund të shërbejë më shumë si pikënisje për një proces të ri diplomatik sesa si moment për nënshkrimin e një traktati.

Edhe zyrtarët amerikanë kanë ulur pritshmëritë për rezultate konkrete. Sipas raportimeve të mediave amerikane, administrata nuk pret që takimi i parë të prodhojë një marrëveshje përfundimtare, por synon të hapë diskutimet për negociata të ardhshme.

Ukraina dhe përplasja e interesave mes Moskës dhe Perëndimit

Lufta në Ukrainë përbën një prej çështjeve më të ndërlikuara të këtij takimi, ndonëse ekziston paqartësi rreth asaj se deri në çfarë mase do të trajtohet në formatin trepalësh.

Shtëpia e Bardhë ka sinjalizuar se Trump synon të diskutojë kryesisht çështjet bërthamore dhe konfliktin në Iran, ndërsa zyrtarë amerikanë kanë thënë se lufta në Ukrainë nuk është paraparë si temë kryesore e takimit trepalësh.

Megjithatë, Moska ka interes të qartë që çështja ukrainase të jetë pjesë e diskutimeve. Ndihmësi i Kremlinit për politikë të jashtme, Yuri Ushakov, ka sinjalizuar se Putini synon të vazhdojë bisedimet me Trumpin për zgjidhjen e luftës dhe propozimet për një marrëveshje paqeje.

Kremlini ka bërë të ditur se takimi i veçantë mes Trumpit dhe Putinit pritet të përfshijë edhe çështjen e Ukrainës. Megjithatë, zëdhënësi Dmitry Peskov ka sqaruar se nuk parashikohen negociata të plota dypalëshe në kuptimin tradicional, por një takim me pjesëmarrjen e disa anëtarëve të delegacioneve të të dyja palëve.

Kjo dallon nga formati trepalësh, ku Ukraina nuk do të ketë përfaqësues në tryezë.

Për Kievin, shqetësimi kryesor është mundësia që dy fuqitë e mëdha, Shtetet e Bashkuara dhe Rusia, të diskutojnë për të ardhmen e Ukrainës pa pjesëmarrjen e saj.

Ministri i Jashtëm ukrainas, Andriy Sybiha, ka kërkuar që Trump dhe Xi të përdorin ndikimin e tyre ndaj Putinit për t’i dhënë fund luftës. Ai ka paralajmëruar gjithashtu kundër rikthimit të logjikës së sferave të ndikimit dhe ka theksuar se asnjë vendim për Ukrainën nuk mund të merret pa përfshirjen e Kievit.

Ky qëndrim pasqyron një shqetësim më të gjerë ukrainas: që një marrëveshje e mundshme ndërmjet fuqive të mëdha mund të vendosë kufizime mbi sovranitetin dhe sigurinë e Ukrainës, pa garantuar pjesëmarrjen e saj në proces.

Nga ana tjetër, Moska synon ta përdorë takimin për të forcuar pozitën e saj negociuese ndaj Uashingtonit dhe për të diskutuar kushtet e një zgjidhjeje që do të merrte parasysh kërkesat ruse.

Për Kinën, çështja është më e ndërlikuar. Pekini ka ruajtur marrëdhënie të afërta me Moskën, por njëkohësisht përpiqet të paraqitet si aktor diplomatik që mbështet stabilitetin ndërkombëtar.

Presidenti gjerman, Frank-Walter Steinmeier, ka thënë se Xi ka shprehur rezerva për përfshirjen e luftës në Ukrainë në këtë format, duke argumentuar se bëhet fjalë për një konflikt evropian dhe se evropianët duhet të jenë pjesë e diskutimeve.

Kancelari gjerman, Friedrich Merz, ndërkohë, ka kërkuar nga Trump që të mos ketë vendime të papritura gjatë kontakteve me Putinin.

“Ju lutemi, pa befasi. Vazhdoni të veproni si pjesë e ekipit të Evropës dhe ekipit të Ukrainës”, ka deklaruar Merz në Dublin.

Kjo deklaratë pasqyron frikën e disa qeverive evropiane se një marrëveshje e arritur pa koordinim me aleatët mund të dobësojë pozicionin negociues të Ukrainës dhe sigurinë e kontinentit.

Lindja e Mesme dhe Irani: Një tjetër pikë e përbashkët interesi

Konflikti në Iran dhe zhvillimet në Lindjen e Mesme janë gjithashtu pjesë e temave që Trump ka shprehur interesim t’i diskutojë me Putinin dhe Xi Jinpingun.

Sipas deklarimeve të zyrtarëve amerikanë, presidenti amerikan synon të diskutojë mënyrat për t’i dhënë fund luftës në Iran. Kjo çështje ka rëndësi për të tri shtetet, ndonëse interesat e tyre nuk janë domosdoshmërisht të njëjta.

Për Uashingtonin, një përfundim i konfliktit do të kishte pasoja të drejtpërdrejta për sigurinë rajonale, stabilitetin e tregjeve energjetike dhe pozitën amerikane në Lindjen e Mesme.

Rusia ka interes strategjik në zhvillimet e rajonit, përfshirë marrëdhëniet me Iranin dhe ndikimin e saj në çështjet e sigurisë. Ndërsa Kina, si një prej importuesve më të mëdhenj të energjisë në botë, ka interes të drejtpërdrejtë në parandalimin e një përshkallëzimi që do të mund të destabilizonte furnizimet dhe tregtinë ndërkombëtare.

Megjithatë, nuk ka ende një agjendë të detajuar publike që konfirmon se cilat propozime konkrete do të paraqesin tre liderët për Iranin.

Për këtë arsye, është më e arsyeshme që takimi të shihet si një mundësi për shkëmbim qëndrimesh dhe koordinim diplomatik, e jo si negociatë e garantuar për përfundimin e konfliktit.

Tregtia dhe rivaliteti ekonomik mes Uashingtonit dhe Pekinit

Përtej sigurisë, takimi zhvillohet në një kohë kur marrëdhëniet ekonomike ndërmjet Shteteve të Bashkuara dhe Kinës vazhdojnë të karakterizohen nga konkurrenca e fortë.

Tarifat doganore, kufizimet në eksportin e teknologjisë së avancuar, zinxhirët e furnizimit dhe inteligjenca artificiale janë ndër çështjet që përcaktojnë rivalitetin mes dy ekonomive më të mëdha në botë.

Në fjalimin e tij në kuadër të APEC-ut, Xi Jinping ka bërë thirrje për tregti të lirë dhe të hapur, duke kundërshtuar proteksionizmin dhe kufizimet që, sipas tij, dëmtojnë ekonominë globale.

Kjo deklaratë vjen në një kohë kur administrata Trump ka vendosur kufizime të reja për qasjen e Kinës në çipat e avancuar të inteligjencës artificiale, duke rritur tensionet ndërmjet dy vendeve.

Ndërkohë, të dyja palët kanë zhvilluar diskutime për tarifat, tregtinë bujqësore dhe një plan të propozuar për uljen reciproke të tarifave në vlerë prej 60 miliardë dollarësh. Zbatimi i këtij plani mbetet një prej çështjeve të hapura në marrëdhëniet ekonomike amerikano-kineze.

Për Kinën, samiti është gjithashtu mundësi për të promovuar imazhin e saj si mbështetëse e tregtisë ndërkombëtare dhe e bashkëpunimit ekonomik, në kontrast me politikën tarifore të administratës amerikane.

Për Rusinë, ndërkaq, rëndësi të veçantë kanë sanksionet perëndimore dhe përpjekjet për zgjerimin e lidhjeve ekonomike me tregjet aziatike.

Putin ka kritikuar sanksionet dhe kufizimet tregtare perëndimore, duke argumentuar se ato nuk kanë arritur t’i ndalin zhvillimet ekonomike të Rusisë.

Kështu, takimi trepalësh nuk është vetëm çështje e sigurisë ndërkombëtare, por edhe një mundësi për të diskutuar rregullat e ardhshme të konkurrencës ekonomike dhe teknologjike.

Një takim pa precedent: Nga Jalta te diplomacia trekëndore e viteve ’70

Për ta kuptuar rëndësinë historike të takimit në Shenzhen, duhet parë mënyra se si tri fuqitë kanë bashkëvepruar gjatë historisë moderne.

Sipas Ministrisë së Jashtme kineze, takimi i 19 nëntorit do të jetë hera e parë në histori që udhëheqësit e Shteteve të Bashkuara, Rusisë dhe Kinës takohen drejtpërdrejt në një format të përbashkët trepalësh.

Ky pretendim është historikisht i rëndësishëm, por kërkon një dallim: këto tri shtete kanë qenë pjesë e së njëjtës arkitekturë ndërkombëtare dhe kanë bashkëpunuar në periudha të ndryshme, por udhëheqësit e tyre nuk kanë zhvilluar më parë një samit formal të përbashkët në këtë format.

Një prej krahasimeve më të shpeshta është Konferenca e Jaltës, e mbajtur në shkurt të vitit 1945, në fund të Luftës së Dytë Botërore.

Në Jaltë, presidenti amerikan Franklin D. Roosevelt, kryeministri britanik Winston Churchill dhe udhëheqësi sovjetik Joseph Stalin diskutuan për rendin e pasluftës, të ardhmen e Gjermanisë, kufijtë dhe ndikimin politik në Evropën Lindore.

Vendimet dhe kompromiset e asaj konference ndikuan thellësisht në ndarjen e Evropës pas luftës dhe në krijimin e realiteteve politike që shënuan fillimin e Luftës së Ftohtë.

Megjithatë, ekziston një dallim i rëndësishëm historik: Kina nuk ishte pjesë e Konferencës së Jaltës. Ajo kishte marrë pjesë në Konferencën e Kajros në vitin 1943, ku Roosevelt dhe Churchill u takuan me udhëheqësin kinez Chiang Kai-shek, por Bashkimi Sovjetik nuk ishte pjesëmarrës.

Në konferencat e Teheranit dhe Potsdamit, SHBA-ja, Britania dhe Bashkimi Sovjetik u ulën së bashku për të diskutuar çështjet e luftës dhe të rendit të ardhshëm ndërkombëtar, por Kina përsëri nuk ishte pjesë e atij formati.

Kjo është arsyeja pse takimi i Shenzhenit nuk duhet ngatërruar me Jaltën. Në të parin do të marrin pjesë tri fuqitë që sot janë anëtare të përhershme të Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara, ndërsa Jalta ishte takim i tri fuqive aleate të asaj kohe, përfshirë Britaninë.

Diplomacia trekëndore e Nixonit dhe Kissingerit

Një tjetër moment historik me rëndësi është hapja diplomatike e administratës së presidentit amerikan Richard Nixon ndaj Kinës në fillim të viteve 1970.

Në atë periudhë, SHBA-ja përmes Nixonit dhe këshilltarit të tij për sigurinë kombëtare, Henry Kissinger, zhvilloi një strategji diplomatike që njihet si diplomacia trekëndore.

Qëllimi ishte shfrytëzimi i përçarjes së thellë ndërmjet Kinës dhe Bashkimit Sovjetik për të krijuar një ekuilibër të ri të fuqive.

Kissinger zhvilloi kontakte sekrete me Pekinin, ndërsa Nixon vizitoi Kinën në vitin 1972, duke hapur një kapitull të ri në marrëdhëniet amerikano-kineze.

Kjo lëvizje i dha Uashingtonit mundësi të ushtronte presion diplomatik ndaj Moskës dhe njëkohësisht të krijonte marrëdhënie me një fuqi që deri atëherë kishte qenë kundërshtare e saj.

Megjithatë, edhe në këtë rast nuk pati një samit formal ku liderët amerikanë, sovjetikë dhe kinezë të uleshin së bashku. Strategjia funksiononte përmes takimeve të ndara dhe përdorimit të marrëdhënieve dypalëshe për të ndikuar në balancën e përgjithshme ndërkombëtare.

Prandaj, takimi i Shenzhenit përfaqëson një ndryshim të rëndësishëm në formën e diplomacisë së fuqive të mëdha: nga menaxhimi i rivalitetit përmes kanaleve të ndara, në një tryezë ku tri palët mund t’i diskutojnë drejtpërdrejt interesat dhe dallimet e tyre.

Frika nga një Jaltë e re dhe shqetësimet e Evropës

Paralajmërimi i një samiti të tillë ka shkaktuar shqetësime në disa kryeqytete evropiane dhe në Ukrainë.

Krahasimi me Jaltën e vitit 1945 është përdorur në debatin publik për të shprehur frikën se tri fuqitë mund të diskutojnë për çështje që prekin shtetet e tjera, pa pjesëmarrjen e tyre.

Në këtë rast, shqetësimet më të mëdha lidhen me Ukrainën, por edhe me sigurinë e Evropës Lindore, Tajvanin dhe ekuilibrat e sigurisë në Azi.

Kancelari gjerman Friedrich Merz ka kërkuar publikisht që Trump të mos marrë vendime të papritura në kontaktet me Putinin. Edhe zyrtarë të tjerë evropianë kanë shprehur shqetësimin se një marrëveshje eventuale ndërmjet Uashingtonit dhe Moskës mund të ndikojë drejtpërdrejt në të ardhmen e Ukrainës.

Në një analizë të publikuar më 17 nëntor, Axios raportoi se çështja e takimit Trump-Xi-Putin ishte diskutuar edhe në takime të mbyllura të liderëve evropianë në Dublin.

Një diplomat evropian i cituar nga mediumi ka shprehur shqetësimin se takimet e Trumpit me Putinin mund të sjellin pasoja negative për Ukrainën.

Edhe Japonia ka shprehur shqetësime lidhur me mesazhin që ky samit mund të dërgojë për qëndrimin amerikan ndaj Tajvanit dhe sigurisë në rajonin e Indo-Paqësorit.

Megjithatë, është e rëndësishme të bëhet dallimi ndërmjet shqetësimeve politike dhe një marrëveshjeje konkrete për ndarjen e sferave të ndikimit. Deri më tani nuk ka dëshmi se tri palët kanë arritur ndonjë marrëveshje të tillë.

Për më tepër, NATO-ja dhe Bashkimi Evropian nuk mund të trajtohen si aktorë që kanë një qëndrim të vetëm për çdo element të këtij takimi. Megjithatë, shqetësimi për sigurinë evropiane dhe përfshirjen e Ukrainës në çdo negociatë për të ardhmen e saj është shprehur qartë nga disa udhëheqës evropianë.

Një marrëveshje për Ukrainën pa pjesëmarrjen e saj do të ngrinte gjithashtu pyetje serioze për parimin e sovranitetit dhe të drejtën e një shteti për të vendosur për të ardhmen e vet.

Çfarë synon secila prej tri fuqive?

Edhe pse takimi paraqitet si një përpjekje për dialog dhe stabilitet ndërkombëtar, tri palët hyjnë në të me prioritete të ndryshme.

Për Donald Trumpin, takimi është mundësi për të hapur një proces të ri të kontrollit të armëve bërthamore, për të diskutuar konfliktin në Iran dhe për të përmirësuar marrëdhëniet ekonomike me Kinën. Një rezultat diplomatik në këtë format do t’i jepte gjithashtu administratës amerikane mundësinë të paraqiste veten si ndërmjetësuese në çështje të mëdha ndërkombëtare.

Për Vladimir Putinin, takimi është mundësi për të dalë nga izolimi diplomatik perëndimor, për të forcuar pozicionin e Rusisë si fuqi globale dhe për të ndikuar në qëndrimin amerikan ndaj luftës në Ukrainë. Prania e tij në të njëjtën tryezë me presidentin amerikan dhe atë kinez ka gjithashtu rëndësi simbolike për Kremlinin.

Për Xi Jinpingun, takimi ofron mundësinë që Kina të paraqitet si një fuqi e domosdoshme në menaxhimin e krizave ndërkombëtare. Pekini mund të përfitojë diplomatikisht nga roli i nikoqirit dhe nga fakti se dy fuqitë e tjera po marrin pjesë në një takim të organizuar në territorin kinez.

Kremlini e ka cilësuar takimin si një ngjarje me rëndësi të jashtëzakonshme simbolike. Ndihmësi presidencial rus, Yuri Ushakov, ka thënë se takimi duhet të marrë parasysh bashkëpunimin historik të tri vendeve gjatë Luftës së Dytë Botërore dhe rolin e tyre në krijimin e Kombeve të Bashkuara.

Nga ana tjetër, Pekini e ka përshkruar takimin si një mundësi për të forcuar komunikimin, për të menaxhuar dallimet dhe për të ruajtur stabilitetin strategjik ndërmjet fuqive të mëdha.

Në deklaratën e 16 nëntorit, zëdhënësja e Ministrisë së Jashtme kineze, Mao Ning, e cilësoi takimin si një ngjarje me rëndësi historike.

Çfarë mund të prodhojë takimi i Shenzhenit?

Pavarësisht rëndësisë politike dhe simbolike, pritshmëritë për një marrëveshje të madhe ndërmjet tri fuqive mbeten të kufizuara.

Një prej arsyeve kryesore është dallimi ndërmjet interesave të tyre. SHBA-ja kërkon përfshirjen e Kinës në një proces të kontrollit të armëve bërthamore, ndërsa Pekini nuk ka treguar gatishmëri për të pranuar kufizime të ngjashme me ato që kanë ekzistuar ndërmjet Uashingtonit dhe Moskës.

Në çështjen e Ukrainës, Rusia kërkon kushte të favorshme për përfundimin e luftës, ndërsa SHBA-ja dhe Kina kanë qasje të ndryshme ndaj mënyrës se si duhet të zhvillohen negociatat. Për më tepër, mungesa e Ukrainës në tryezë e kufizon mundësinë e arritjes së një marrëveshjeje gjithëpërfshirëse për këtë konflikt.

Në tregti, interesat amerikane dhe kineze vazhdojnë të përplasen për tarifat, teknologjinë dhe qasjen në tregje.

Megjithatë, ekzistojnë disa skenarë të mundshëm:

  • Thyerja e akullit diplomatik: Rezultati më realist mund të jetë vendosja e një kanali të drejtpërdrejtë komunikimi ndërmjet tri fuqive dhe dakordimi për takime të tjera në të ardhmen.

  • Deklaratë e përbashkët: Kremlini ka bërë të ditur se po zhvillohen konsultime intensive për një komunikatë të përbashkët. Yuri Ushakov ka paralajmëruar se nëse nuk arrihet marrëveshje për tekstin, secili lider mund të japë vlerësimin e vet për takimin.

  • Përparim në kontrollin e armëve: Liderët mund të pajtohen për hapjen e negociatave teknike ose për krijimin e një mekanizmi të ri komunikimi mbi rreziqet bërthamore, pa arritur menjëherë një marrëveshje për reduktimin e arsenaleve.

  • Koordinim për krizat ndërkombëtare: Mund të ketë mirëkuptim për vazhdimin e kontakteve lidhur me Iranin, Ukrainën dhe çështje të tjera të sigurisë, por pa vendime përfundimtare.

Kremlini ka bërë të ditur se po punohet për një komunikatë të mundshme të përbashkët, por miratimi i saj nuk është garantuar.

Një tryezë e përbashkët, por jo domosdoshmërisht një rend i ri botëror

Takimi i 19 nëntorit në Shenzhen do të jetë historik për shkak të formatit të tij dhe pjesëmarrjes së drejtpërdrejtë të tri fuqive që kanë ndikim vendimtar në sigurinë ndërkombëtare.

Megjithatë, rëndësia e tij nuk duhet të matet vetëm përmes fotografive të përbashkëta apo deklaratave diplomatike. Pyetja kryesore është nëse ky kontakt do të krijojë mekanizma konkretë për menaxhimin e rivalitetit ndërmjet tri shteteve.

Nëse takimi arrin të hapë negociata për kontrollin e armëve bërthamore, të përmirësojë komunikimin për krizat ndërkombëtare dhe të krijojë hapësirë për diplomaci të mëtejshme, ai mund të shënojë fillimin e një faze të re në marrëdhëniet ndërkombëtare.

Por nëse mbetet vetëm në nivelin e simbolikës dhe deklaratave të përgjithshme, rëndësia e tij do të jetë kryesisht politike dhe propagandistike.

Për Evropën dhe Ukrainën, çështja më e rëndësishme mbetet që dialogu ndërmjet fuqive të mëdha të mos shndërrohet në një proces ku vendimet për të ardhmen e shteteve të tjera merren pa pjesëmarrjen e tyre.

Në fund, Shenzheni nuk do të jetë domosdoshmërisht një Jaltë e re. Por fakti që tri fuqitë më të mëdha ushtarake dhe bërthamore po provojnë për herë të parë një format të drejtpërdrejtë të përbashkët, në një periudhë kaq të tensionuar ndërkombëtare, e bën këtë takim një moment që do të përcillet me vëmendje shumë përtej Kinës./lajmi.net/